Στο όριο της αβεβαιότητας κινείται ο ελληνικός τουριστικός κλάδος, καθώς η κλιμακούμενη ένταση στη Μέση Ανατολή ενισχύει τις ανησυχίες για πιθανές επιπτώσεις σε έναν από τους πιο κρίσιμους αλλά και ευάλωτους τομείς της ελληνικής οικονομίας. Η πολεμική σύρραξη στο Ιράν και την ευρύτερη περιοχή έχει ήδη προκαλέσει σημαντικές αναταράξεις στις διεθνείς αερομεταφορές, με χιλιάδες ακυρώσεις πτήσεων να επηρεάζουν και την Ελλάδα σε μια ιδιαίτερα κομβική χρονική συγκυρία, λίγο πριν από την έναρξη της θερινής τουριστικής περιόδου.
Την ίδια στιγμή, μέσα στο δυσμενές αυτό περιβάλλον, καταγράφονται και ορισμένες συγκυριακές θετικές εξελίξεις. Τις προηγούμενες ημέρες, η Αθήνα παρουσίασε αισθητή βελτίωση στις πληρότητες των ξενοδοχείων, καθώς χιλιάδες ταξιδιώτες, των οποίων οι πτήσεις –μεταξύ άλλων εταιρειών όπως η Emirates και η Qatar Airways– παρέμειναν καθηλωμένες στο αεροδρόμιο Ελευθέριος Βενιζέλος, αναγκάστηκαν να παραμείνουν στην πόλη. Αντίστοιχη εικόνα καταγράφηκε και με σημαντικό αριθμό Ισραηλινών επισκεπτών, ενώ κερδισμένη εμφανίζεται και η Κρήτη, η οποία υποδέχθηκε επίσης χιλιάδες Ισραηλινούς τουρίστες.
Παρά τις προσωρινές αυτές ενδείξεις κινητικότητας, η αβεβαιότητα παραμένει έντονη. Παράγοντες της τουριστικής αγοράς εκτιμούν ότι η γεωπολιτική ένταση ενδέχεται να μεταβάλει τις ταξιδιωτικές επιλογές για το φετινό καλοκαίρι, με επισκέπτες από την Ευρώπη και τις Ηνωμένες Πολιτείες να αποφεύγουν προορισμούς μουσουλμανικών χωρών. Μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να λειτουργήσει ευνοϊκά για την Ελλάδα, ενισχύοντας τη θέση της έναντι ανταγωνιστικών προορισμών όπως η Τουρκία, η Αίγυπτος και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.
«Είναι πολύ νωρίς για την εξαγωγή συμπερασμάτων»
Ωστόσο, όπως επισημαίνουν οι αρμόδιοι φορείς, είναι ακόμη πρόωρο να εξαχθούν ασφαλή συμπεράσματα. «Είναι πολύ νωρίς για την εξαγωγή συμπερασμάτων σχετικά με ενδεχόμενες απώλειες εξαιτίας του πολέμου στη Μέση Ανατολή. Η διάρκεια της σύγκρουσης θα καθορίσει και το μέγεθος των επιπτώσεων», τονίζει ο πρόεδρος του Ξενοδοχειακού Επιμελητηρίου Ελλάδος, Αλέξανδρος Βασιλικός. Όπως σημειώνει, το Επιμελητήριο βρίσκεται σε διαρκή επικοινωνία με την υπουργό Τουρισμού, Όλγα Κεφαλογιάννη, προκειμένου να αξιολογούνται τα δεδομένα και να σχεδιαστούν τα επόμενα βήματα σε περίπτωση που διαταραχθεί η πορεία της φετινής τουριστικής σεζόν. Παράλληλα, σε συνεργασία με το Ινστιτούτο Τουριστικών Ερευνών και Προβλέψεων, δρομολογείται η δημιουργία ειδικού ερωτηματολογίου προς τα ξενοδοχεία, με στόχο την καταγραφή σε πραγματικό χρόνο των επιπτώσεων στις επιχειρήσεις του κλάδου.
Στο ίδιο μήκος κύματος, ο επίτροπος Βιώσιμων Μεταφορών και Τουρισμού, Απόστολος Τζιτζικώστας, υπογράμμισε ότι οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή έχουν ήδη σοβαρό αντίκτυπο στις μεταφορές και τη ναυτιλία. Όπως ανέφερε, μεγάλα τμήματα του εναέριου χώρου στην περιοχή της Μέσης Ανατολής και του Κόλπου παραμένουν πλήρως ή μερικώς κλειστά, με αποτέλεσμα να καταγράφονται περίπου 1.800 ακυρώσεις πτήσεων ημερησίως από τις 28 Φεβρουαρίου, καθώς και περίπου 300 επαναδρομολογήσεις πτήσεων.
Εκατοντάδες ακυρώσεις πτήσεων
Οι επιπτώσεις είναι πλέον ορατές και στην Ελλάδα. Εδώ και μία εβδομάδα, στο μεγαλύτερο αεροδρόμιο της χώρας, το Ελευθέριος Βενιζέλος, καταγράφονται εκατοντάδες ακυρώσεις πτήσεων. Σε καθημερινή βάση υπολογίζονται περίπου 40 ακυρώσεις δρομολογίων, αριθμός που αντιστοιχεί περίπου στο 8% του συνόλου των πτήσεων που εξυπηρετούνται στο αεροδρόμιο της Αθήνας.
Την ίδια στιγμή, παραμένουν κλειστοί οι εναέριοι χώροι αρκετών χωρών της περιοχής, μεταξύ των οποίων το Μπαχρέιν, το Ιράκ, το Ισραήλ, η Ιορδανία, ο Λίβανος, το Κατάρ και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα. Ως αποτέλεσμα, πολλές αεροπορικές εταιρείες έχουν προχωρήσει σε αναπροσαρμογή των πτητικών τους προγραμμάτων. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται, πέραν των ελληνικών Aegean και Sky Express, οι Gulf Air, Air Haifa, Arkia, Bluebird, El Al, Israir, Wizz Air, Royal Jordanian, Middle East Airlines, Qatar Airways, Air Arabia, Emirates, Etihad και IndiGo.
Παρά το κλίμα αβεβαιότητας, οι εκπρόσωποι της τουριστικής αγοράς εμφανίζονται συγκρατημένα ψύχραιμοι. «Ο τουρισμός έχει μάθει να διαχειρίζεται απρόβλεπτες καταστάσεις και να λειτουργεί μέσα σε περιβάλλον κρίσεων. Προς το παρόν, παρακολουθούμε τις εξελίξεις και αναμένουμε να διαπιστώσουμε τη διάρκεια του φαινομένου», σημείωσε ο managing director της ΤΕΜΕΣ, Ευγένιος Δενδρινός.
Ιδιαίτερα εκτεθειμένοι στις εξελίξεις εμφανίζονται οι προορισμοί που εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από αγορές οι οποίες επηρεάζονται άμεσα από την ένταση στη Μέση Ανατολή, όπως η ισραηλινή αγορά.
«Η συγκυρία είναι ιδιαίτερα σύνθετη και θα ήταν λάθος να εξαχθούν συμπεράσματα αυτή τη στιγμή. Ωστόσο, η Ευρώπη -και ειδικά η Ελλάδα- έχει επιδείξει σημαντική ανθεκτικότητα απέναντι στις κρίσεις των τελευταίων ετών», επισημαίνει ο εντεταλμένος σύμβουλος του Συνδέσμου Ελληνικών Τουριστικών Επιχειρήσεων, Αλέξανδρος Θάνος.
Παράλληλα, πρόσθετη ανησυχία προκαλεί το ενδεχόμενο αύξησης των τιμών του πετρελαίου, καθώς μια άνοδος του ενεργειακού κόστους θα επιβαρύνει τη λειτουργία των ξενοδοχειακών επιχειρήσεων. Την ίδια στιγμή, οι ανακατατάξεις στις αεροπορικές διαδρομές και οι αλλαγές στα πτητικά προγράμματα των αερομεταφορέων ενδέχεται να οδηγήσουν σε ακριβότερα αεροπορικά εισιτήρια, γεγονός που θα μπορούσε να περιορίσει τη ζήτηση.
Ο καθοριστικός παράγοντας
Καθοριστικό ρόλο για την πορεία της φετινής σεζόν αναμένεται να διαδραματίσει και η αμερικανική αγορά. Η ζήτηση από τις Ηνωμένες Πολιτείες μπορεί να επηρεάσει σημαντικά τη συνολική δυναμική της περιόδου. Παρότι η Ελλάδα θεωρείται διεθνώς ασφαλής τουριστικός προορισμός, η γεωγραφική της εγγύτητα με τη Μέση Ανατολή ενδέχεται να επηρεάσει τον προγραμματισμό ταξιδιωτών που προέρχονται κυρίως από αγορές μακρινών αποστάσεων.
Πηγή φωτογραφίας: pexels.com
